ક્વોલિટીનું સ્ટાન્ડર્ડ વજન ફોર્મ્યુલાથી નીકળે — એ ટાકાનું વજન કેવી રીતે કાઢવું ગાઇડમાં છે. આ ગાઇડ એનાથી આગળની વાત છે: લૂમ પર અસલી ટાકો સ્ટાન્ડર્ડથી કેમ ખસી જાય, અને રોજની ટેવથી એને એ જ શિફ્ટમાં કેવી રીતે પકડવો. હળવો ટાકો પાર્ટી પાછો મોકલે કે કસર માગે; ભારે ટાકો એટલે તમે મફતમાં યાર્ન આપો છો. બંનેમાં નુકસાન તમારું.
વજન કેમ બદલાય — છ સામાન્ય કારણ
1. પિક સેટિંગ
વાણાનું વજન સીધું પિક પર ચાલે. 50 પિકની જગ્યાએ 48 લાગે તો વાણો 4% ઓછો, અને કાપડ લગભગ 2% હળવું.
2. વાણાના યાર્નનો denier
150 denier લખેલો લોટ ખરેખર 146 કે 154 પણ આવી શકે. સપ્લાયર કે લોટ બદલાયો અને વજન બદલાયું, તો પહેલાં યાર્ન જુઓ. ક્યારેક ભૂલથી બીજા denierની બોબિન જ લાગી જાય — એક લૂમનું વજન અચાનક ઘણું ઘટી જાય.
3. ટેન્શન અને crimp
તાણાનું ટેન્શન વધુ કે ઓછું થવાથી crimp બદલાય — 100 મીટર કાપડમાં તાણો કેટલો લાગ્યો, અને કાપડ કેટલું પહોળું ઊતર્યું, બંને પર અસર. એક જ બીમ પર એક લૂમનું ટેન્શન જુદું સેટ હોય તો એ લૂમના ટાકા સતત જુદા આવશે.
4. ભીનો ટાકો (વોટરજેટ)
વોટરજેટથી ઊતરેલો ટાકો ભીનો હોય. તરત કાંટે ચડાવ્યો તો પાણીનું વજન પણ ઉમેરાય — ઘણી વાર થોડા % સુધી. પોલિએસ્ટર પોતે બહુ ઓછો ભેજ પકડે, એટલે સુકાયા પછી વજન પાછું આવી જાય. દરેક ટાકો એક જ હાલતમાં તોલો — કાં તો હંમેશાં સુકાયા પછી, કાં તો નક્કી સમય પછી.
5. કાંટો અને tare
કાંટો ઝીરો પર નથી, કે બેટરી ઓછી — દરેક ટાકો ખોટો. ટાકાની નળી / પાઇપ, પોલિથીન કે દોરીનું વજન (tare) બાદ ન કર્યું તો દરેક ટાકો "ભારે".
6. બીમનો શરૂઆત અને છેલ્લો ભાગ
બીમ પૂરું થવાની નજીક ટેન્શન બદલાય, અને છેલ્લો ટાકો નાનો હોય. નાના ટાકામાં મીટર માપવાની એક-બે મીટરની ભૂલ પણ %માં મોટો ફરક બતાવે. બીમના પહેલા અને છેલ્લા ટાકાને અલગ નજરે જુઓ.
સ્ટાન્ડર્ડ અને ટોલરન્સ કેવી રીતે નક્કી કરવું
ફરક % = (kg / 100 m − સ્ટાન્ડર્ડ) ÷ સ્ટાન્ડર્ડ × 100
બરાબર: ફરક ટોલરન્સની અંદર (જેમ કે ±3%)
- સ્ટાન્ડર્ડ પહેલાં ફોર્મ્યુલાથી કાઢો (Fabric Weight & GSM કેલ્ક્યુલેટર), પછી પહેલા 10–20 સારા, સૂકા ટાકાની સરેરાશ જુઓ. બંનેમાં મોટો ફરક હોય તો crimp કે denierની ધારણા ખોટી છે — સ્ટાન્ડર્ડ સુધારો.
- ટોલરન્સ તમારા કામ અને પાર્ટી પ્રમાણે રાખો. ઘણા યુનિટ ±3%ની અંદરને બરાબર માને, 3–5% પર નજર, 5%થી ઉપર પર એ જ વખતે લૂમ ચેક.
ઉદાહરણ
ક્વોલિટીનું સ્ટાન્ડર્ડ 11.47 kg / 100 m, ટોલરન્સ ±3% (11.13થી 11.81). આજના ચાર ટાકા:
| લૂમ | મીટર | Kg | Kg / 100 m | ફરક |
|---|---|---|---|---|
| 12 | 117 | 13.10 | 11.20 | −2.4% · બરાબર |
| 14 | 117 | 12.55 | 10.73 | −6.5% · હળવો |
| 15 | 117 | 14.20 | 12.14 | +5.8% · ભારે |
| 16 | 105 | 12.10 | 11.52 | +0.4% · બરાબર |
- લૂમ 14: પિક કાઉન્ટર જુઓ. 50ની જગ્યાએ 47 પિક: વાણો 5.46 × 47 ÷ 50 = 5.13 kg, કાપડ 11.14 kg — ફક્ત −2.9%. બાકીના ફરક માટે વાણાનો લોટ / denier ચેક કરો.
- લૂમ 15: ટાકો હજી ભીનો હતો? સુકાયા પછી ફરી તોલો. છતાં ભારે હોય તો પિક કે વાણો જાડો.
- જો લૂમ 15 ખરેખર ભારે છે: 14.20 − 13.42 = 0.78 kg વધારાનું યાર્ન દરેક ટાકે. યાર્ન ધારો કે ₹120 / kg તો લગભગ ₹94 દરેક ટાકે — મહિનાના 60 ટાકા પર ₹5,600થી વધુ.
રોજનું ચેકિંગ — 10 મિનિટનું કામ
- શિફ્ટની શરૂઆત: કાંટો ઝીરો કરો, એક જાણીતું વજન (જેમ કે 10 kgનું કાટલું) મૂકીને જુઓ.
- દરેક ટાકો: મીટર અને kg બંને લખો — ફક્ત kgથી કંઈ ખબર નથી પડતી.
- શિફ્ટના અંતે: ટોલરન્સ બહારના ટાકાની લિસ્ટ જુઓ — લૂમ પ્રમાણે. એક ટાકો બહાર = માપ ચેક કરો; એક જ લૂમના 2–3 ટાકા = લૂમ ચેક કરો.
- યાર્ન લોટ બદલાયો: એ દિવસની તારીખ નોંધો, જેથી વજનનો ફેરફાર લોટ સાથે જોડી શકાય.
- અઠવાડિયે એક વાર: દરેક લૂમની સરેરાશ kg / 100 m જુઓ — ધીમે-ધીમે બદલાતો લૂમ અહીં પકડાય.
સામાન્ય ભૂલો
- ફક્ત કુલ kg જોવું. 105 મીટર અને 117 મીટરના ટાકાનું kg સરખાવી ન શકાય — હંમેશાં kg / 100 m જુઓ.
- ભીનું અને સૂકું ભેળવીને તોલવું. એક જ રીતે તોલો, નહીં તો અડધા ટાકા "ભારે" દેખાશે.
- જૂનું સ્ટાન્ડર્ડ ચલાવતા રહેવું. પિક કે યાર્ન બદલ્યું અને માસ્ટર ન બદલ્યું તો દરેક ટાકો ખોટો દેખાશે.
- ટોલરન્સ બહુ ખુલ્લું રાખવું. ±8% રાખશો તો 5%નું નુકસાન ક્યારેય નહીં દેખાય.
Loomiro આમાં કેવી રીતે મદદ કરે
ક્વોલિટી માસ્ટરમાં "Std weight / 100 m (kg)" એક વાર નાખો. Taka Entryમાં લૂમ, મીટર અને વજન નાખતાં જ એ ટાકાનું kg / 100 m ત્યાં જ દેખાય, અને સ્ટાન્ડર્ડથી 5%થી વધુ ફરક હોય તો પીળું નિશાન અને વોર્નિંગ — ફોન પર લૂમ પાસે પણ. Taka Registerમાં દરેક ટાકાનું kg / 100 m, અને લૂમ, બીમ અને ક્વોલિટીના ફિલ્ટર, જેથી દેખાય કે હળવા કે ભારે ટાકા કયા લૂમ કે બીમમાંથી આવે છે. તમારું પોતાનું ટોલરન્સ 3% હોય તો 3–5%વાળા ટાકા રજિસ્ટરમાં જોઈ લો.